TEKİNSİZ vd. KİTAPLAR

KİTAP TANITIMLARIM 262. “YABANCILARLA BİR YAZ” [ 異人たちとの夏 (Ijintachi to no natsu)] –Taiçi Yamada, İthaki Y., 160 s., 1. Baskı, 2022.   1934 doğumlu Japon yazarın bu kentsel hayalet romanı iki kez filme de uyarlanmış (“The Discarnates, 1988” ve “All of Us Strangers, 2023”). Yalın bir dille yazılmış, dramatik yönü- hissiyatı kuvvetli. Dram, gizem-gerilim, korku diyelim. Korkutuculuk arka planda, önde ise kentsel yabancılaşma, yalnızlık, geçmişe özlem gibi meseleler var. Merak duygusunu diri tuttuğu için sürükleyicilik iyi. Orta yaşlı senarist Hideo Harada tarafından birinci ağızdan anlatılıyor olaylar. Olaylardan çok da Hideo’nun duygu dünyasını okuyoruz. Hideo, yeni boşanmış ve Tokyo'da, dairelerin çoğunun ofis olarak kullanıldığı, geceleri neredeyse bomboş kalan bir apartmanda içe kapanık olarak yaşıyor. Hideo'nun çok az arkadaşı var, ailesi yok; on iki yaşındayken anne babasını kaybetmiş. Romanda,   ölen ailesine tıpatıp benzeyen bir çiftle tanışması ve onlarla görüşmey...

KİTAP TANITIMLARIM 259. “PARİS’TE BİR KURTADAM” (The Werewolf of Paris)   – Guy Endore, İthaki Y., 292 s., 1. Baskı, 2021.   Vampir literatürü için Bram Stoker’ın “Drakula” romanı neyse, kurtadam konusunda da bu roman oymuş! Drakula’nın meşhurluğunun aksine az bilinen kurtadamımız Bertrand ile tanışın. Üstelik kendisi komünist ve aktivist. Kitabın kapağında gördüğünüz gibi aynen… Korku fanları, kitabından ziyade filmini daha çok biliyordur (uyarlama): ünlü Hammer Film tarafından yayımlanan, Terence Fisher yönetmenliğindeki “The Curse of the Werewolf” (1961).   Aslında, genel anlamda kurtadamlarla (ya da kurt kadınlarla) ilgili kitaplar, vampirlerle ilgili olanlardan çok daha az.   Hatta Yirminci Yüzyıl’dan önce bu konuda bir roman olduğunu sanmıyorum (bilmiyorsam lütfen uyarın). Öyküler var tabii 1800lerde ve sonrasında. Böyle öykülerin derlendiği bir kitap da okumuş ve tanıtmıştım. Bu roman dışında okuduğum tek kurtadam romanı Stephen King’in “Kurtadamın Döngü...

KİTAP TANITIMLARIM 258. “DİĞER TARAF” (Die Andere Seite) – Alfred Kubin, İthaki Y., 267 s., 1. Baskı, 2022 .   Ekspresyonist bir roman. Sembolizmle dolu, distopya yapısında oluşturulmuş bir karanlık fantazya. Zaten Avusturyalı Kubin (1877-1959), aslen baskı sanatçısı ve illüstratörmüş; bu tek yazılı eseriymiş. Poe, Hoffmann, Meyrink ve daha nice önemli yazarların eserlerine çizimler yapmış. Adını internette aratıp çizimlerine bakarsanız, özellikle klasik korku okuyucuları mutlaka okudukları bazı kitaplarda Kubin’in çizimlerini gördüklerini anımsayacaklardır. Bu kendi kitabında da var çizimler ayrıca yer yer. Sembolizm ve ekspresyonizmin önemli bir temsilcisi kabul ediliyormuş ki, yukarıda belirttiğim gibi bu romanda tüm bu özellikleri görülüyor. Devasa bir konsept çizim serisi/sergisi de olabilirmiş bu roman, görselliği metne dökmüş adeta. Dolayısıyla işe baştan bu eksende, sanatsal duyarlılıkla bakmakta fayda var. Alışılagelmiş distopya okuyucuları kitabın ortalarına kadar h...

KİTAP TANITIMLARIM 250. “ZARAGOZA’DA BULUNMUŞ ELYAZMASI” (Manuscrit trouve a Saragosse) – Jan Potocki, Kırmızı Kedi Y., 220 s., 1. Basım, 2020.   Fantastik edebiyatın erken dönem ve en önemli yapıtlarından birisi olarak kabul edilen bu roman aslında yazıldıktan çok sonra, 1958’de yeniden keşfedilmiş. Modern romanın da öncülerinden kabul edilen ve Fransızca yazılan bu kitabın yazarı Polonya doğumlu Potocki (1761-1815), yaşamına kendi eliyle son vermiş. Özellikle orta doğu coğrafyası ağırlıkta olmak üzere bir gezgin, bir bilim insanı (para basma makinesinin mucidi, balonla ilk uçan Polonyalı ve birçok bilimsel çalışması varmış), bir siyasetçi (Polonya parlamentosunda vekil) imiş. Bu kitap tek romanıymış. Savaş sırasında bulunan bir günlükten (Don Kişot benzeri bir karakter olan Alphonse von Warden’ın) 14 günü içeriyor kitap. Aslında temel olarak bir yolculuk ve macera romanı. Tarz olarak macera, pikaresk, gotik korku-gerilim, mistik-gizem, masal etiketlerini sıralayabilirim. Ta...

KİTAP TANITIMLARIM 249. “YEŞİL SURAT” (Das grüne Gesicht) – Gustav Meyrink, İthaki Y., 245 s., 1. Baskı, 2022.   Avusturyalı yazar Meyrink’in (1868-1932) ünlü “Golem” sonrasındaki ikinci romanı “Yeşil Surat”, 1916’da yazılmış. Yazarın 3. romanı “ Walpurgis Gecesi ” de daha önce tanıtımlarımda yer almıştı. Benzer tarzda bir roman bu da. Yalnız, diğer kitabın girişinde biraz zorlanmıştım, bunda ise daha hızlı içine alıyor hikâye. Diğer kitapta mekân Prag’dı, burada ise Amsterdam. Orijinali İngilizce kitaplara alışkın olduğumdan sanırım burada da diğer kitaptaki gibi kişi ve yer isimleri biraz okuma ritmini yavaşlatıyor (orada Çek, burada Hollanda). Romanlardaki zaman ise her ikisinde de yazıldığı zaman, yani I. Dünya Savaşı yılları. “Yeşil Surat”, savaşın hemen akabinde mültecilerle dolu Amsterdam'da sıra dışı müşterilere ev sahipliği yapan tuhaf bir sihir dükkânını ziyaret eden Fortunat Hauberrisser adlı ana karakterle başlıyor. Burada karşılaştığı yeşil suratlı tekinsiz bir adam...

KİTAP TANITIMLARIM 233. “VAMPİR KANI” (The Blood of the Vampire) – Florence Marryat, Everest Y., 317 s, 1. Basım, 2024.   Ön yargı kötü bir şey... Kitabı birkaç kez görmüş, şu “Alacakaranlık” gibilerinden çağdaş ergen vasat bir vampir romanı sanmıştım. Bir kitapçıda gezerken raflarda tekrar dikkatimi çekti, yanında da aynı yayınevinden aynı formatta iki kitap daha vardı. “Karanlık Sular” serisi ve bu üç kitap neymiş diyerek elime alıp incelememle kitapları satın almam bir oldu (bu tanıtımın ardından diğer ikisini tanıtacağım). Hem daha önce dilimizde çevirisine rastlamadığım, hem de on dokuzuncu asırdan gotik-romantik eserlermiş meğer bunlar. Seriyi takibe aldım dolayısıyla. İngiliz yazar Marryat (1833-1899) bu romanı Stoker’ın “Drakula” efsanesiyle aynı yıl yazmış. Bu durum, merakımı daha da arttırdı ve hayatta en çok yaptığım eylem olan okuma işine koyuldum, kısa zamanda da bitirdim. Önyargı kötü bir şey… Kan-revan bir korku romanı olduğunu düşünmüştüm. İçinde ne kan ...

KİTAP TANITIMLARIM 230. “SODOM – Sodom’un 120 Günü” (Les 120 Journees de Sodome) – Marquis De Sade, Chiviyazıları Y., 440 s., 5. Basım, 2010.   Okumayın! Kimseye tavsiye etmiyorum kitabı! Bu tanıtımı (Spoiler kısmı hariç) veya kitabın ne hakkında olduğuna dair başka herhangi bir tanıtımı okuyun merak ediyorsanız ve hayatınıza devam edin. Kendinize bu işkenceyi yapmayın! Mesele sadece “+18, şiddet ve korku” değil. Aslında neyle karşılaşacağımı biliyordum ama bu kadarını tahmin etmiyordum. Onlarca kez kusmaya gidebilirsiniz! Kötülük, sapkınlık ve iğrençliğin ekstrem bir örneği… Bir kitap ne kadar iğrenç olabilir diye düşünüyorsanız, düşünebileceğinizden daha iğrenç olduğuna emin olun! Sanırım kitabı tamamlayabilen nadir okuyuculardanım, birçok kişi yarım bırakmış. Benim bırakmama nedenim de hiçbir kitabı yarım bırakmamamdan başka bir şey değil aslında. Bu uyarı niteliğinde girişten sonra biz yine tanıtımcı düsturumuzu bozmadan elimizden geldiğince kitabı tanıtmaya çalışalım. ...

KİTAP TANITIMLARIM 229. “ORADA” (La-Bas) – J. K. Huysmans, Okuyanus Y., 304 s., 1. Baskı, 2010.   “Her olgu kendi karşıtını doğurur. Tanrı şeytan doğurmuştu; iyilik kötülüğü doğurdu ve onlar bir arada var oluyorlar. Tanrıya tapanlar varsa, Şeytan'a da tapanlar vardır ve insanların bir kısmı göklere çıkmayı arzularken, bir kısmı da uçuruma düşmeyi sürdürür...”   19. yüzyılda Fransa’da satanizm ve Mavi Sakal adıyla da bilinen seri katil Gilles de Rais'in hayatı… Bu yazar ve kitap benim radarımda değildi. Yazarın böyle Okült konulara el attığı sanırım tek kitabı olması, yıllar önce bir arkadaşımın tavsiye etmesi ve çok sevdiğim Black Metal grubu İsveçli Watain’in vokalisti Erik’in bir röportajında bu kitaptan bahsetmesi neticesinde artık okumak istedim. Fransız yazar Joris-Karl Huysmans (1848-1907), natüralizm akımıyla anılıyor ama kitabı okuyunca ve araştırınca aslında tam tersi, Dekadan olduğunu anladım.   Dekadanlar, 19. yüzyıl sonlarında Fransa'da natüralistl...

KİTAP TANITIMLARIM 222. “ŞEYTANIN İKSİRLERİ” (Die Elixiere des Teufels) – E.T.A. HOFFMANN, Can Y., 363 s., 1. Baskı, 2014.   “Apage Satanas, apage!”   Üst üste modern dönem ABD’li yazarların kitaplarını tanıttıktan sonra, başka bir coğrafyaya ve zamana gidiyorum. Almanların fantastik üstadı Ernst Theodor Amadeus Hoffman’ın (1776-1822) bir romanını tanıtacağım sizlere. Romantik akımın en önemli yazarlarından sayılan Hoffmann, şairlik, ressamlık, müzisyenlik de yapmış çok yönlü bir kişilik. Etkilediği isimler arasında Poe, Dostoyevski, Freud ve yönetmen Bergman gibi dev isimler var. Şeytanın İksirleri, 1815 yılında yayımlanmış. Bu grotesk, klasik-gotik roman; son derece ciddi bir tonda (mizah öğesi sıfır) yazılmış, dinsel (Hıristiyan) hissiyat ve ortamlarla (manastır) kaleler, ormanlar gibi manzaraların atmosferiyle yoğrulmuş. İnanç, inançtan sapma, günah, kefaret, içsel çatışma, aşk, cinayet, delilik gibi temalar yansıtılıyor. Ağırlıklı olarak, başkarakter Kapuç...

KİTAP TANITIMLARIM 220. “CEHENNEM EVİ” (Hell House) – Richard Matheson, İthaki Y., 263 s., 1. Baskı, 2020.   Norveç asıllı, ABD’li Matheson (1926-2013), bir önce tanıttığım Charles Beaumont gibi, “Güney Kaliforniya Grubu Yazar Topluluğu” grubundan ve 20. Yüzyılın önemli fantezi, korku, bilimkurgu türü yazarlarından birisi. Yine Beaumont gibi, “Alacakaranlık Kuşağı” dizisinin birçok bölümü ile birlikte özellikle korku sinemasında senaryolara sahip. Kendi öykü, romanları da ekranlara uyarlanmış yazarın en bilindik eseri, 3 kez uyarlanan “Ben, Efsane” (I Am Legend). Stephen King’in en sevdiği, etkilendiği yazarlardan birisi; ayrıca Roger Corman ve Spielberg gibi yönetmenleri etkilemiş. Beaumont’un yaşayamadığı uzun bir hayatı yaşayıp, birçok ödül almış. “Cehennem Evi”, paranormal korku-gizem tarzında. Doğaüstü fenomenlerin cirit attığı bir lanetli ev romanı, bir parapsikoloji kurgusu. Aralık 1970’de bir haftalık zaman diliminde geçiyor. Zaten, kitap da 1971’de yazılmış. 19...

KİTAP TANITIMLARIM 217. “WALPURGIS GECESİ” (Walpurgisnacht) – Gustav Meyrink, İthaki Y., 170 s., 1 Baskı, 2022.   Tekinsiz kurmaca ağırlıklı okumalarımda tercih ettiğim yazarlar genellikle bu tarzın yoğun olarak çıktığı bölgelerden, ana dili İngilizce olan Britanya ülkeleri (İngiltere, İrlanda, İskoçya, Galler) ve ABD’den oluyor. Bunların yanında Avrupa’nın diğer ülkelerinde de (Fransa ve Almanya başta gelmek üzere) takip ettiğim önemli isimler mevcut.   İşte onlardan birisi olan Avusturyalı Gustav Meyrink (1868-1932), doğaüstü kurgu alanında en saygın Alman yazarlardan birisi (Avusturyalılar, tarihsel olarak Alman kabul edilmekte). Önemli yazarların kendine özgü üslupları öne çıkar, kolay kolay aynı tarzın diğer yazarlarıyla birebir benzerlik bulunmaz. Meyrink de öyle. Onun işleri, biraz doğu mistisizmi ve Okült soslu, hafif alegorik ama bir yandan bu ve diğer klasik yapıların modern tarzla harmanıdır. Elimdeki kısa roman da böyle. Kitaptaki olaylar, I. Dünya Sa...