TEKİNSİZ vd. KİTAPLAR

KİTAP TANITIMLARIM 218. “BU HAYATIN ÖTESİNDEN – Yaşanmış Doğaüstü Olaylar” – Kurt Singer, Toker Y., 328 s., 2. Baskı, 2000.   “Bu eserde, yaşamakta olduğumuz hayatın ötesindeki karanlık perdeye yansıyan ve belgelerle ispatlanan yirmi atlı akıl almaz olayın hikâyesi anlatılmaktadır.” Yazarın, yukarıdaki giriş cümlesiyle açılan kitapta, 20 atlı akıl almaz olay yok, hatta hiç at yok kitapta. 26 akıl almaz olay olduğunu söyleyebilirim ama J . Kitaplarda baskı/yazım hatalarına karşı hassasım. Her neyse… Tekinsiz olanı sadece kurguda değil, gerçekten yaşandığı iddia edilende de arayan bir insan olarak bu kitabı da bilgi dağarcığımıza ekledik. Buna benzer bazı kitaplar okumuş ve tanıtmıştım önceden; onlarla ortak bazı olaylar barındırmakla birlikte, içerik daha geniş. Bu ortak olanlar (yanılmıyorsam): Tutankamon’un laneti, geleceği haber veren rüyalar, Amherst’teki poltergeist olayı (her okuduğumda ürperirim). Bunlar dışında, çeşitli zaman ve coğrafyalardan ruhlar, hayaletler,...

KİTAP TANITIMLARIM 217. “WALPURGIS GECESİ” (Walpurgisnacht) – Gustav Meyrink, İthaki Y., 170 s., 1 Baskı, 2022.   Tekinsiz kurmaca ağırlıklı okumalarımda tercih ettiğim yazarlar genellikle bu tarzın yoğun olarak çıktığı bölgelerden, ana dili İngilizce olan Britanya ülkeleri (İngiltere, İrlanda, İskoçya, Galler) ve ABD’den oluyor. Bunların yanında Avrupa’nın diğer ülkelerinde de (Fransa ve Almanya başta gelmek üzere) takip ettiğim önemli isimler mevcut.   İşte onlardan birisi olan Avusturyalı Gustav Meyrink (1868-1932), doğaüstü kurgu alanında en saygın Alman yazarlardan birisi (Avusturyalılar, tarihsel olarak Alman kabul edilmekte). Önemli yazarların kendine özgü üslupları öne çıkar, kolay kolay aynı tarzın diğer yazarlarıyla birebir benzerlik bulunmaz. Meyrink de öyle. Onun işleri, biraz doğu mistisizmi ve Okült soslu, hafif alegorik ama bir yandan bu ve diğer klasik yapıların modern tarzla harmanıdır. Elimdeki kısa roman da böyle. Kitaptaki olaylar, I. Dünya Sa...

KİTAP TANITIMLARIM 216.   “TUHAF ÖYKÜLER” (Weird Tales) - Kolektif, Çınar Y., 187 s., 1. Basım, 2023.   Kitabın ismi (Türkçe) kulağa çok klişe geliyor olabilir. Ancak, korku/fantezi kurmacanın hayranları için, bu ismin İngilizcesi olan “Weird Tales” önemli bir şey ifade ediyor. Weird Tales; 1922'nin sonlarında Poe hayranları tarafından ABD’de kurulan, alanında efsane olarak kabul edilen bir fantastik/korku kurgu dergisi. Hatta kendi isminde (tuhaf öykü) bir alt tür isimlendirmesi de sağlamış. Elimdeki kitap, bu derginin erken dönemlerinde (1920’ler ve 30’lar) bazı sayılarında yer alan 7 adet öykü içeriyor. Önce biraz daha dergiden bahsedelim. Hepsi de sonradan popüler yazarlar haline gelen Lovecraft, Clark Ashton Smith, Robert Howard, Ray Bradbury gibi yazarların ilk öyküleri bu dergide yayımlanmış. Lovecraft'ın Cthulhu mitosu hikâyeleri ilk olarak 1928'de "Cthulhu'nun Çağrısı" ile başlayarak Weird Tales'te ortaya çıkmış. Robert Howard, Barbar ...

KİTAP TANITIMLARIM 215. “WENDIGO” – Algernon Blackwood, İthaki Y., 75 s., 1. Baskı, 2023.   İngiliz yazar Blackwood (1869-1951), doğaüstü kurgunun en önemli isimlerinden birisi. Etkilediği yazarlar arasında Lovecraft, Tolkien, August Derleth, William Hope Hodgson, Clark Ashton Smith, Frank Belknap Long, Ramsey Campbell, Henry Miller gibi önemli isimler var. Blackwood’un en meşhur iki öyküsü, daha önce tanıttığım “Söğütler” ve şimdi tanıtacağım “Wendigo” olarak belirtiliyor. Bu kitap da diğeri gibi bir uzun öykü, ya da novella. Yine “Söğütler” gibi, “Wendigo” da bir eko-gotik gerilim-gizem/korku öyküsü. Üstelik burada folklorik bir canavar, korku nesnesi. “Söğütler” öyküsündeki belirsizlik yerine burada korkuya yüz takılıyor yani. Her ikisi de ıssızlığın ortasında karanlık orman atmosferinde doğanın kalbinde gizlenen, varlığını usul usul sezdiren korkunun oluşturduğu tekinsiz atmosferli öyküler. Her ikisi de doğa ve doğaüstü arasındaki alacakaranlık coğrafyada duyguları ve m...

KİTAP TANITIMLARIM 214.   “GADDAR ÖYKÜLER” (Grim Tales) – Edith Nesbit, Çınar Y., 96 s., 1. Basım, 2022.   İngiliz kadın yazar Nesbit (1858-1924), genellikle çocuk kitapları yazmış. En bilinen eseri “Demiryolu Çocukları”. Ancak, elimdeki kitapta olduğu gibi bazen korkuya da el atmış. Daha önce korku öyküleri derlemesi bir kitabını tanıtmıştım, bu da öyle: 7 kısa korku-gerilim-gizem öyküsünden oluşuyor. 1893’te yayımlanmış orijinali. Öykü listesi şöyle: Abanoz Çerçeve (The Ebony Frame) John Charrington’ın Düğünü (John Charington’s Wedding) Abraham Amcanın Aşk Macerası (Uncle Anraham’s Romance) Yarı Müstakil Evin Esrarı (The Mystery of the Semi-Detached) Ölülerden (From the Dead) Mermerden Oyma Adam (Man-Size in Marble) Ölüler Ayini (The Mass fort the Dead)   Öykülerin ortak temaları ölüm ve aşk. Aşkın ölümden daha güçlü olduğu ana fikrine dayanıyorlar. Ana korku nesnesi, hayaletler (uhrevi ya da cismani). Sonları tahmin edilebilir. Portreler, ka...

KİTAP TANITIMLARIM 212-213. Osamu Dazai, İthaki Y., 2023. “İNSANLIĞIMI YİTİRİRKEN” ( 人間失格 - Ningen Şikkaku), 128 s., 13. Baskı,   “SOYTARI ÇİÇEKLERİ” ( 道化の花 - Dōke no hana), 77 s., 2. Baskı, Japon Edebiyatı’nın önemli isimlerinden Dazai’nin (1909-1948) daha önce “Batan Güneş” adlı kitabını tanıtmıştım. Kitaplarında genelde insan varoluşunun acısını, insanın hayatta anlam arayışını, yalnızlığını ele alması ve hayat hikâyesiyle ilgimi çeken bir yazar. Alkolik, esrarkeş, morfin bağımlısı, kavgacı olup tam 4 kez intiharı deneyip sonuncuda hayatını kaybetmiş. Bu intihar teşebbüslerinden birisini sevgilisiyle birlikte denize atlayarak gerçekleştirmiş; kadın ölmüş ama Dazai kurtarılmış. Bunlarla da bitmiyor yazarın kısa hayatındaki ilginç detaylar. Bir geyşayla kaçmış, ailesi tarafından evlatlıktan reddedilmiş, bir dönem akıl hastanesinde yatmış vs. Kitaplarında yine daha önce tanıttığım Ryunosuke Akutagawa ile birlikte üstat Dostoyevski’nin etkileri belirgin. Şimdi size tanı...

KİTAP TANITIMLARIM 211. “KORKUNUN FELSEFESİ” (Frykt: Et filosofisk essay) – Lars Fr. H. Svendsen, Redingot Y., 187 s., 3. Baskı, 2017.   “Dolendi moduz, timendi non item (Acının sınırı vardır ama korku sınır tanımaz).” – F. Bacon   Bir önceki tanıtımımda korkunun psikolojisine bakmış, fobileri irdelemiştim. Şimdi de korkunun felsefesine göz atalım. Nasıl ki bir önce tanıttığım kitabı bir psikiyatr yazdıysa, bunu da bir felsefeci yazmış. Yazar, Norveç Bergen Üniversitesinde felsefe profesörü. Korku kavramını özellikle çağdaş dünya üzerinden toplumsal olarak ele alıyor, yani gerçek korkularla okuyucuyu yüzleştiriyor. Felsefe, bilim, politika, sosyoloji, edebiyat vb. birçok alanı deşerek korkunun rolüne eğiliyor. Korku duygusunun altında yatan fikirleri ve arkasında saklanan sorunları araştırıyor. Önsöz haricinde yedi bölümden oluşuyor kitap. Önsöz’de neden böyle bir kitap yazdığını anlatıyor yazar. Felsefede kaygı kavramı geleneksel olarak konu edinilmişken kor...

KİTAP TANITIMLARIM 210. “KORKUNUN PSİKOLOJİSİ” (Psychologie de la Peur) – Christophe Andre, Say Y., 381 s., 1. Baskı, 2015.   İsmiyle cezbeden kitabın yazarı Parisli bir psikiyatr. Alt başlığı aslında ana başlık olabilirmiş: “Fobiler, Korkular, Kaygılar”. Tam da bunlarla ilgili. Kitabın ismindeki “Korku” ifadesiyle kastedilen şey “fobi”. Fobilerle ilgili oldukça geniş ve sistematik bir başvuru kaynağı olarak değerlendirebilirim kitabı. Normal korkuyla fobi arasındaki nüans, fobilerin kökeni-kaynağı, mekanizmaları, çeşitleri, mücadele ve tedavi yöntemleri ayrıntılı ele alınıyor. Eğer fobiniz/fobileriniz varsa onlarla mücadele etmek adına bilinçlenme yaratacağını garanti ediyorum. Teknik-kuramsaldan ziyade herkesin anlayabileceği sade bir dil tercih etmiş yazar. Akademik değil de genel kültür kategorisine giriyor bu minvalde kitap. Referanslar geniş. Hem kurgusal örnekler hem de gerçek hayattan etkileyici vaka çalışmaları aracılığıyla basitten nadire kadar farklı korku ve...

KİTAP TANITIMLARIM 209. “REBECCA” – Daphne du Maurier, İthaki Y., 487 s., 1. Baskı, 2020.   “Hepimizin kendine ait bir şeytanı vardır, bizi oradan oraya sürükler, bize işkenceler eder; nihayetinde hepimiz kendi mücadelemizi vermek zorundayızdır.”   İngiliz yazar Maurier’in (1907 – 1989) en bilinen eseri olan 1938’de yazılmış “Rebecca” romanı; anlatımıyla, diliyle, atmosferi ve duygusallığıyla, gizemiyle öne çıkan önemli bir eser. Karanlık, gotik bir roman olarak kategorilendiriliyor; ben de genel fikir oluşturması açısından şu tema ve etiketleri sıralayabilirim: gizem/gerilim, gotik-romantik, duygusal-dram, aşk-ihanet, sevgi-nefret, ölüm şantaj, sırlar vs. Gotik ifadesi yanıltmasın, doğaüstü yapılarla karşılaşmıyoruz, realist bir roman. Ancak, İngiliz romantiklerinin bazı üsluplarını da taşıyor, özellikle dilde. Buna ek olarak; paranormal unsurlar barındırmasa da, romandaki olayların ana mekânı olan Manderley Malikânesi’nin huzursuz/tekinsiz atmosferi (karakterleri...